Chińczycy dużą wagę przywiązują do walorów dietetycznych i zdrowotnych przygotowywanych posiłków. Wiele potraw jest spożywanych również ze względu na właściwości lecznicze. W przypadku dolegliwości zdrowotnych Chińczycy najpierw szukają lekarstwa w naturze, poprzez zastosowanie odpowiedniej diety.
Dla mieszkańców tego kraju jedzenie służy nie tylko zaspokojeniu głodu, ale również ma wartości duchowe. Dużą wagę przywiązuje się do wspólnego spożywania posiłków, które są bardzo celebrowane. Je się w spokoju i bez pośpiechu. Przy stole obowiązuje umiar i skromność, aczkolwiek należy spróbować każdej podawanej potrawy. Chińczycy cenią sobie równowagę - również w kuchni. Stąd na stole zawsze powinny znaleźć się potrawy gorące i zimne, słodkie i kwaśne, ostre i łagodne, miękkie i chrupkie. Bardzo istotne jest również, aby spożywać produkty zgodnie z aktualną porą roku i takie które rosną się w danym regionie.
Nieodłącznym elementem kuchni Państwa Środka jest ryż. Można go jeść samodzielnie lub jako składnik dań warzywnych, mięsnych, rybnych, deserów lub też spożywać jako alkoholowy trunek (piwo, wino, wódka).
Poza ryżem podstawę chińskiej kuchni stanowią pierożki i makarony. Pierożki występują w wielu odmianach, z różnym nadzieniem. Mogą być gotowane na parze lub smażone. Podawane są samodzielnie, również z dodatkiem sosu sojowego lub jako składnik zupy. Europejczyka zaskakiwać też może różnorodność podawanych makaronów, ich składników (jajeczny, ryżowy, gryczany, kukurydziany, pszenny...), kształtów i kolorów.
Sztuka gotowania w Chinach jest bardzo różnorodna i ma wiele odmian. Wszędzie stosuje się dużo warzyw, które poddawane są krótkiej obróbce cieplnej. Dzięki temu zachowują naturalny smak, kolor oraz co najważniejsze wartości odżywcze. Najbardziej popularnym warzywem jest oczywiście kapusta tzw. pekińska, której doliczono się aż 700 gatunków. Poza tym często serwuje się brokuły - gotowane (podawane z sosem ostrygowym) lub smażone w woku oraz bakłażany. Do bardziej egzotycznych warzyw zalicza się kłącza lotosu (są dodawane do zup i potraw wegetariańskich) oraz kasztany wodne, które pokrojone w plasterki podaje się do mięs czy ryb.
W zależności od użytych składników, przypraw i sposobu przyrządzania potraw wyróżnia się kilka kuchni regionalnych. Najbardziej znane to:
- pekińska - kuchnia północnych Chin, na którą znaczący wpływ miała obecność dworu cesarskiego. Zatrudnieni tam elitarni kucharze dogadzali wyszukanym gustom cesarza, jego rodziny i całego dworu. Z uwagi na dość surowy klimat północnej części Chin, większość posiłków przygotowywana jest na bazie makaronów, placków i pierożków. W okresie dość krótkiego lata na stołach pojawiają się melony, dynie, cukinie i kalafiory, a w pozostałej części roku króluje kapusta. Najsłynniejszym daniem tego regionu jest kaczka po pekińsku - danie wykwintne i wymagające dużo przygotowania. Kolejna klasyczna potrawa tego regionu to chiński kociołek - czyli garnek z rosołem, w którym gotuje się rożne składniki (ryby i owoce morza, mięso, warzywa, grzyby, imbir, tofu, jajka, pierożki).
- kantońska - kuchnia południowych Chin jest najbardziej popularna w społeczeństwie Europy Zachodniej i uważana jest za najsmaczniejszą. Używa się głównie ryżu i drobno posiekanych składników szybko smażonych na woku. W morskich regionach dominują potrawy z ryb i owoców morza. Kuchnia kantońska słynie z niezwykłej różnorodności potraw, a widok bardzo obszernego menu w restauracji może utrudniać wybór.
- szanghajska - kuchnia wschodnich Chin. Charakteryzuje się słodko-kwaśnym smakiem, nazywana bywa również kuchnią przeciwieństw. Potrawy są nie tylko smaczne, ale również barwne. W Szanghaju serwuje się dania z raków, krabów i krewetek. Z kolei prowincja Fujian słynie z najlepszej kuchni i wyśmienitych zup (np. z jaskółczych gniazd czy z płetw rekina).
- syczuańska - kuchnia Chin zachodnich jest dużo skromniejsza od wyżej przedstawionych. W menu dominuje więcej potraw mięsnych – z drobiu i wołowiny. Kuchnia słynie ze stosowania dużej ilości przypraw (w tym pieprzu i chili) i jest dość pikantna. Uważa się, że w ten sposób można pozbyć się z organizmu wilgoci, która panuje w Kotlinie Syczuańskiej.
Mówiąc o tradycji kulinarnej Chin trzeba wspomnieć o najsłynniejszym napoju – herbacie. Ceniona jest ze względu na różne właściwości – działa orzeźwiająco na ciało i umysł, rozjaśnia myślenie i pobudza. Parzenie i picie herbaty to ceremonia, która ma sprzyjać wyciszeniu oraz harmonii.
Powrót